Fundusz inwestycyjny - co to takiego?

Zgodnie z definicją zawartą w ustawie o funduszach inwestycyjnych - „Fundusz inwestycyjny jest osobą prawną, której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych zebranych publicznie lub niepublicznie, jeżeli ustawa tak stanowi, w określone w ustawie papiery wartościowe i inne prawa majątkowe”.

Odbiegając od definicji można stwierdzić, że fundusz jest pośrednikiem między inwestorem nie mającym dostępu do określonych instrumentów finansowych, a tymi instrumentami. Zdarza się przecież tak, że inwestorowi spodobają się akcje spółek należących do branży, do której nie ma dostępu na danym rynku. Wtedy inwestor może zrezygnować z inwestycji albo postanowi znaleźć otwarty fundusz inwestycyjny lokujący powierzone środki w odpowiednie biznesy.

Kto inwestuje w moim imieniu?

Zarządzający środkami funduszy inwestycyjnych są wykwalifikowanymi specjalistami posiadającymi licencję doradcy inwestycyjnego. Oprócz tego w zespole zarządców znajdują się ekonomiści, bankowcy itd. Nazwiska osób nadzorujących poszczególne fundusze inwestycyjne figurują w odpowiednich prospektach. Raczej nie ma co liczyć na prywatne spotkanie z zarządcą funduszy.

Jakie są rodzaje funduszy?

Najczęściej fundusze dzieli się na następujące kategorie:

Fundusze rynku pieniężnego lokują środki wyłącznie w papiery wartościowe cechujace się małą zyskownością. Papierami takimi są np. bony skarbowe. Papiery te charakteryzują się praktycznie znikomą podatnością na wahania wartości, dlatego są najmniej zyskowne.

Fundusze obligacji nabywają wszelkie rodzaje obligacji - od papierów emitowanych przez Skarb Państwa, aż po obligacje korporacyjne, emitowane przez spółki. Rentowność obligacji zależy od aktualnego poziomu stóp procentowych oraz od sytuacji finansowej emitenta. Fundusze te są bardziej zyskowne niż fundusze pieniężne.

Funuszami hybrydowymi określa się najczęściej fundusze stablinego wzrostu oraz zrównoważone. Fundusze te stosują mieszane strategie lokowania środków, za które kupują zarówno akcje jak i papiery dłużne oraz skarbowe.

Fundusze akcji kupują w przeważającej ilości akcje, choć czasami zdarza się, że nabywają również inne papiery wartościowe. Akcje są najbradziej podatne na wahania cenowe, dlatego w opinii większości inwestorów, akcje jak i fundusze akcyjne są najbardziej ryzykowne. Wahania cenowe rekompensowane są przez odpowiednio większe zyski.

Powyższy podział nie jest jedyny. W obrocie znajdują się jednostki tysięcy różnych funduszy inwestycyjnych, które, np. zajmują się wyłącznie określonymi branżami lub rynkami. Do takich funduszy należy zaliczyć fundusze nowoczesnych technologii, nieruchomości czy metali szlachetnych.

Fundusze inwestycyjne dzielą się również ze względu na dostępność oraz strategie inwestycyjne. Istnieją otwarte fundusze inwestycyjne (FIO) oraz zamknięte fundusze inwestycyjne (FIZ). Jednostki tych pierwszych można nabywać i umarzać bez przerwy. Fundusze inwestycyjne zamknięte emitują certyfikaty inwestycyjne, które można nabyć oraz sprzedać tylko w ściśle określonych terminach. Certyfikaty te są często przedmiotem obrotu giełdowego. Grupą funduszy stusujących niestandardowe stregie inwestowania są fundusze hedgingowe pozwalające zarabiać podczas hossy i podczas bessy.

Niestety jest "podatek Belki"

Fundusze inwestycyjne nie są zwolnione z podatku od zysków kapitałowych wynoszącego 19%. Na szczęście fundusz pobiera ten podatek w imieniu inwestora, dzieki czemu nie występuje konieczność indywidualnego roliczania się z Urzędem Skarbowym. Jedynym bodźcem podatkowym obdarzone są tzw. fundusze parasolowe. Fundusz parasolowy jest jakby podmiotem dominującym, któremu podlegają pozostałe fundusze. Fundusz nadrzędny rozkłada nad pozostałymi funduszami jakby parasol ochronny, dzięki któremu fundusze podległe są "niewidoczne" dla fiskusa. Każda operacja dokonana w obrębie grupy funduszy parasolowych jest zwolniona z podatku, ale chęć wyciągnięcia środków spod parasola skutkuje obciążeniem podatkiem Belki.

Czy to jest ryzykowne?

To zależy od Twojej wiedzy. Moim zdaniem fundusze inwestycyjne nie są ryzykowne jeśli wiesz, co robisz. Ryzyko zawsze bierze się z nieznajomości zachowania aktywów, w które dany fundusz wkłada pieniądze. Jeśli nie jesteś w stanie oszacować przyszłych perspektyw danej branży, to zapewne jej nie rozumiesz i nie powinieneś inwestować za pośrednictwem danego funduszu.